Devrim Arabaları

0
93

Devrim Arabaları

Türkiyenin ilk yerli arabası olan devrim. 1961 yılında dönemin Cumhur Başkanı Cemal Gürsel isteği üzerine 129 günde Türk mühendislerimiz tarafından üretilmiştir.

16 Haziran 1961 de Devlet Demiryolları Fabrikaları ile Cer Dairelerinin yönetici ve mühendislerinden 20 kadarı Ankara’ da bir toplantıya çağrıldılar.Toplantıya başkanlık eden Genel Müdür Yardımcısı Emin BOZOĞLU, Ulaştırma Bakanlığından alınan bir yazıyı okudu. Yazıda “ Ordunun cadde binek ihtiyacını karşılayacak bir otomobil tipinin geliştirilmesi “ görevinin TCDD İşletmesine verildiği ve bu amaçla 1.400.000.-TL ödenek ayrıldığı belirtiliyordu.

Teslim tarihinin 29 Ekim 1961, yani 4.5 aylık bir süreydi. Bu süre içinde hiçten yola çıkarak, çalışabilecek bir otomobil yapılması imkansız görünüyordu. Toplantıda söz alanların çoğu böyle bir projede seve seve çalışmaya hazır olduklarını ancak böylesine kısa bir sürede sonuç alınabileceklerini düşünmediklerini dile getirmeye çalışmış, bir kısmı da kabul etmemişlerdi.

Ülke genelinde ise üniversiteler, basın,işadamları, politikacılar ve sesini duyurabilen herkes Türkiye’de ne otomobil, ne de motor yapılabileceğine inanmıyordu. Her yerde Türkiyenin yerli otomobil üretemeyeceği görüşü vurgulanıyordu. Gazetelerde “Devletin Sokağa Atacak Parası Yok” gibi başlıklarla projenin iptal edilmesi isteniyordu.

Ancak mühendislerimiz, inanılmayan ve iptal edilmesi istenen bu projeyi 129 günde gerçekleştirmişti. İlk Türk yerli arabasını bütün zorluklara rağmen yapılmıştı. 29 Ekim 1961 günü dönemin Cumhur Başkanı Cemal Gürsel’e Ankarada sunuldu.

Teslim Günü ve Sonrası

Herşey tamalanmıştı. Devrimin teslimi 29 Ekim 1961 günü yapılacaktı. Üretilen 2 araba tren vasıtasıyla Ankara’ya ulaştırılacaktı. Tehlikeli olduğundan benzinleri boşaltılmış bir şekilde araçlar trene yüklendi ve Ankara’ya gitmek üzere yola çıktı. Ankara’ya ulaşıldığında Devrimi karşılamaya kalabalık bir escort ekibi gelmişti. Manevra kabiliyetinin sağlanması için içinde yalnızca birkaç litre benzin konulmuştu. Esas benzin dolumu Ankaranın Sıhhıye semtinde bulunan Mobil Benzin İstasyonunda yapılacaktı. Escort ekiple birlikte araçlar Cemal Gürsele sunulmak için meclise götürüldü. Ancak escort ekibin araçlara benzin dolumu yapılması gerektiğinden haberleri olmadığı için Mobil Benzin istasyonuna uğramadan direk meclise gidildi. Araçta benzin olmadığını farketen mühendisler meclisin önünde acele bir şekilde 1.araca benzin doldurdular. 2. Araça benzin doldurulacağı sırada Cemal Gürsel Anıtkabire gitmek için meclisin önüne gelmişti. 2.araçla binerek Anıtkabire gitmek için yola çıktılar. Ancak 100m sonra araç durdurmuştu. Cemal Gürselin ne oluyor sorusuna şöför koltuğundaki Yüksek Mühendis Rıfat Serdaroğlu “Paşam benzin bitti” cevabını verdi. Cemal Gürselden özür dilenerek diğer araca binmesi istendi. Diğer araçla birlikte Anıtkabire gidildi. Araçtan inerken “batı kafasıyla otomobil yaptınız ama doğu kafasıyla benzin ikmalini unuttunuz” sözünü söyledi.

Ertesi gün bütün gazeteciler söz birliği etmişcesine 100 metre gidip bozuldu başlığını attılar. Herkes budurumdan ve Devrim arabalarına harcanan paranın gereksiz olduğundan bahsediyordu.

129 günde imkansız bir şekilde Türk Mühendislerimizin gece gündüz uğraşıp yaptığı Devrim arabaları Türk tarihinde ki en önemli sanayi girişimlerinden biriydi. Ancak basının yansıtmalarıyla akıllarda sadece benzin konulmayı unutulan araç olarak kaldı.

Araçlara benzin konulmaması talihsizlik miydi yoksa Türkiyenin gelişmesini istemeyenlerin çabaları sonucunda mı olmuştu. Basının ilk günden beri Yerli Otomobil konusu kötü lanse etmesi bence bu durumu gayet açıklıyor.

Her ne olursa olsun şunu söyleyebiliriz ki eğer Devrim Arabaları 1961 yılında seri üretime geçseydi. Hatta basının çarpıttığı gibi yüksek rakamlara bile üretilmiş olsaydı bugün ülkemizde hem yerli hem de ucuz arabalara binerdik. Aynı zamanda da dünyaya otomobil ihraç eden bir ülke konumuna gelirdik.

“Devrim Arabaları” adlı filimde geçen şu cümle tüm yaşanılanları özetlemiştir. “Bu devlet için hizmet eden herkese elbetteki bu fedakarlığının cezası verilecektir.”

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here